Artrit (Eklem İltihabı)
Artrit, eklemlerde ağrı, şişlik, sertlik ve hareket kısıtlılığına neden olan bir grup hastalıktır. Artrit, eklemleri çevreleyen ve koruyan doku olan sinovyumun iltihaplanması ile karakterizedir.
Artrit Türleri
Artritin 100'den fazla farklı türü vardır. En yaygın artrit türleri şunlardır:
Romatoid artrit: Romatoid artrit, bağışıklık sisteminin eklemlere saldırması ile karakterize otoimmün bir hastalıktır. Romatoid artrit, genellikle el ve ayak parmaklarında başlar, ancak vücudun diğer eklemlerini de etkileyebilir.
Osteoartrit: Osteoartrit, eklem kıkırdağının aşınması ve yıpranması ile karakterize bir hastalıktır. Osteoartrit, genellikle eklemleri aşındıran tekrarlayan hareketler yapan kişilerde görülür.
Gut: Gut, eklemlere ürik asit kristallerinin birikmesi ile karakterize bir hastalıktır. Gut, genellikle ayak başparmağında başlar, ancak vücudun diğer eklemlerini de etkileyebilir.
Ankilozan spondilit: Ankilozan spondilit, omurganın iltihaplanması ile karakterize bir hastalıktır. Ankilozan spondilit, genellikle omurganın alt kısmını etkiler, ancak vücudun diğer eklemlerini de etkileyebilir.
Psöriatik artrit: Psöriatik artrit, cilt döküntüsü ile karakterize bir hastalıktır ve ayrıca eklemlere de zarar verebilir.
Reaktif artrit: Reaktif artrit, bazı enfeksiyonların neden olduğu bir hastalıktır. Reaktif artrit, genellikle bağırsak veya idrar yolu enfeksiyonları sonrasında görülür.
Spondiloartropatiler: Spondiloartropatiler, omurga ve eklemleri etkileyen bir grup hastalıktır. Spondiloartropatiler, genellikle gençleri etkiler.
Artrit Belirtileri ve Semptomları
Artritin belirtileri ve semptomları, artrit türüne bağlı olarak değişebilir. Bununla birlikte, yaygın belirtiler şunlardır:
Eklem ağrısı: Artritin en yaygın belirtisidir. Ağrı genellikle eklemlerde hareketle veya baskıyla kötüleşir.
Eklem şişmesi: Eklemlerde sıvı birikmesi nedeniyle şişlik meydana gelebilir.
Eklem sertliği: Eklemler sabahları veya uzun süre hareketsiz kaldıktan sonra sertleşebilir.
Hareket kısıtlılığı: Artrit ilerledikçe, eklemlerin hareket kabiliyeti azalabilir.
Kızarıklık ve ısı: Artritli eklemler kızarabilir ve ısınabilir.
Eklemlerde çatırtı veya gıcırdama: Artritli eklemlerde hareket ederken çatırtı veya gıcırdama sesi duyulabilir.
Artrit Tedavisi
Artritin tedavisi, artrit türüne ve belirtilerin şiddetine bağlı olarak değişir. Tedavi seçenekleri şunları içerebilir:
İlaç tedavisi: Artriti tedavi etmek için kullanılan ilaçlar arasında ağrı kesiciler, iltihap önleyici ilaçlar ve biyolojik ilaçlar bulunur.
Fizyoterapi: Fizik tedavi, eklem hareketliliğini ve gücünü artırmaya yardımcı olabilir.
Cerrahi: Artriti tedavi etmek için ameliyat bazen gerekli olabilir.
Artrit ve Yaşam Kalitesi
Artrit, yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilecek bir hastalıktır. Artritli kişiler, günlük aktivitelerini gerçekleştirmekte zorlanabilirler. Artrit, uyku kalitesini, ruh halini ve sosyal ilişkileri de etkileyebilir.
Artritin Önlenmesi
Artritin önlenmesi için kesin bir yol yoktur. Ancak, bazı risk faktörlerini azaltmak için alınabilecek önlemler vardır. Bunlar şunlardır:
Sağlıklı bir kiloyu korumak: Obezite, artrit riskini artırabilir.
Sigara içmemek: Sigara içmek, artrit riskini artırabilir.
Düzenli egzersiz yapmak: Düzenli egzersiz yapmak, eklem sağlığını korumaya yardımcı olabilir.
Aşırı kilo taşımaktan kaçınmak: Aşırı kilo taşımak, eklemlere zarar verebilir.
Artrit ile Yaşamak
Artrit ile yaşayan kişilerin, belirtileri kontrol altında tutmak ve yaşam kalitesini iyileştirmek için yapabilecekleri bazı şeyler vardır. Bunlar şunlardır:
Tedavi planını takip etmek